Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың «Жаңа Қазақстан: Жаңару мен жаңғыру жолы» атты Жолдауында бұқаралық ақпарат құралдарының рөлі мен маңызына ерекше назар аударылды. Президенттің айтуынша, ақпарат құралдары бәсекеге қабілетті және еркін болуы қажет, ал бұл қағидат кез келген өркениетті ел үшін аса маңызды. Отандық ақпарат құралдарының әлемде және елімізде болып жатқан оқиғаларға өз көзқарастарын білдіруі – ақпараттық қауіпсіздіктің, идеологиялық дербестіктің басты шарты.
Былтырғы жылы Үкіметтің қаулысына сәйкес, қазақ журналистикасының негізін қалаушы «Қазақ» газетінің алғашқы нөмірінің шыққан күні ұлттық баспасөз күні болып бекітілді. Бұл оқиға, өз кезегінде, отандық медиа саласының тарихында маңызды кезең болып табылады. Қазіргі таңда бұқаралық ақпарат құралдарының дамуына бағытталған ауқымды жұмыстар жүргізілуде, бұл саладағы реформалар ақпараттың сапасын арттыруға, журналистиканың бәсекеге қабілеттілігін жоғарылатуға бағытталған.
2022 жылдың наурызында Мемлекет басшысының жарлығымен сөз бостандығын одан әрі қамтамасыз ету, отандық медиасфераның бәсекеге қабілеттілігін арттыру және ақпараттық егемендікті нығайту мақсатында «Ақпараттық доктрина» бекітілді. Тамыз айында Үкіметтің қаулысымен оның іске асырылуына бағытталған іс жоспары қабылданды. Бұл құжаттар отандық ақпарат құралдарының дамуын стратегиялық түрде жоспарлауға және жүзеге асыруға мүмкіндік береді.
Тәуелсіздік алғалы бері баспасөз саласы қарқынды дамып, 1991 жылы небәрі 10 республикалық газет пен журнал болса, бүгінде Қазақстанда 5 804 бұқаралық ақпарат құралы тіркелген. Оның ішінде 3 985 мерзімді басылым (2 213 газет, 1 172 журнал), 212 телеарна, 90 радио, 1 222 ақпарат агенттігі мен интернет басылым бар. Бұл көрсеткіштер Қазақстанның ақпараттық кеңістігінің кеңейгенін көрсетеді.
Қазіргі уақытта Мәжілістегі жұмыс тобының отырысында «Масс-медиа туралы» заң жобасына ұсынылған түзетулер талқылануда. Бұл түзетулер, шетелдік бұқаралық ақпарат құралдарының қызметін реттеу қағидаларын заң деңгейіне көтеру мақсатында ұсынылуда. Халықаралық тәжірибеге сәйкес, кейбір елдерде, мысалы, Малайзияда және Түркияда, БАҚ өкілдерінің аккредитациясы мен бақылауы қатаң түрде жүргізіледі. Бұл тәжірибе Қазақстанда да қолданылып, шетелдік БАҚ қызметін тиімді түрде реттеуге мүмкіндік береді.
Журналист және IT маманы Ерлан Оспан қазіргі уақытта бұқаралық ақпарат құралдарындағы басты мәселе – журналистиканың пиармен және маркетингпен араласып кетуі екенін атап өтті. Журналистер көбінесе тек рейтинг қуалап, жеңіл жаңалықтарға көшіп кетеді. Осының салдарынан терең зерттеу мен сапалы контенттің тапшылығы байқалады.
Сенатор Бибігүл Жексенбай өңірлердегі ақпараттық қауіпсіздікті күшейту қажеттілігін атап өтті. Қазақстандағы 83 телерадиокомпанияның 21-і республикалық деңгейде хабар таратады, ал шетелдік телеарналардың саны 300-ге жуық. Бұл жағдай шекаралық аймақтарда шетелдік ақпарат көздерінің таралуына жол ашады.
Қорыта айтқанда, Қазақстандағы бұқаралық ақпарат құралдарының дамуында үлкен жетістіктер бар, бірақ салада шешуді қажет ететін мәселелер де жеткілікті. Ұлт журналистикасын дамыту үшін мемлекет тарапынан қолдау көрсету, ақпараттық қауіпсіздікті қамтамасыз ету және өңірлердегі БАҚ-тың деңгейін көтеру маңызды. Бәсекеге қабілетті және еркін ақпарат құралдары еліміздің идеологиялық дербестігін нығайтып, ақпараттық кеңістігін дамытуға септігін тигізеді.
