Қазақстан соңғы жылдары экономиканың нақты секторын күшейтуге бағытталған жаңа бастамаларды жүйелі түрде енгізіп келеді. Солардың бірі – «Инвестицияға тапсырыс» атты ауқымды мемлекеттік бағдарлама. Бұл жоба елдің ішкі нарығында сұранысы жоғары, бірақ әлі күнге дейін импортқа тәуелді болып отырған тауарлардың өндірісін өзімізде қалыптастыруды көздейді. Бағдарламаның негізгі бағыттарының бірі – агроөнеркәсіп кешенін жаңғырту, өңдеу саласын дамыту және жергілікті кәсіпкерліктің инвестициялық тартымдылығын арттыру.
Ауыл шаруашылығы министрі Айдарбек Сапаровтың айтуынша, жаңа бағдарлама еліміздің экономикалық құрылымын әртараптандыруда маңызды рөл атқарады. Оның сөзінше, бұл бастама отандық өңірлер арасында теңгерімді даму орнатуға, экспорттық әлеуетті күшейтуге және ішкі тапшылықтарды жоюға бағытталған жүйелі тетікке айналады. Мемлекет тарапынан жоғары сұранысқа ие салалар айқындалып, әр өңір нақты жобалар әзірлейді. Бұл жобалардың тиімділігі мен қаржылық орнықтылығы «Бәйтерек» холдингі арқылы сүзгіден өткізіліп, ашықтық пен тәуекелдерді азайту қамтамасыз етіледі.
Министрлік өңірлердің сүт, ет, балық, көкөніс, қант және басқа да негізгі өнімдер бойынша қамтамасыз етілу деңгейін зерттеп, импортқа тәуелді бағыттарды анықтады. Осы талдау нәтижесінде ауыл шаруашылығы саласының қуаты, шикізаттық база және өңдеу кәсіпорындарының жүктемесі бағаланды. Әкімдіктерге осы деректер негізінде нақты бағыттар ұсынылып, жетіспейтін өнімдер бойынша инвесторлар тарту тапсырылды.
Жобалар тізіміне: сүт фермаларын салу, ет және құс шаруашылығын дамыту, май, тері, жүн, балық өңдеу, жылыжай кешендерін ашу, қант индустриясын күшейту секілді басым бағыттар кірді. Бұл салалар еліміздің импортты алмастыру стратегиясына толық сәйкес келеді.
Қазіргі таңда Астана, Алматы, Шымкент қалалары мен барлық өңірлерде жоба ұсыныстары скринингтен өткізілуде. Шикізаттың жеткіліксіздігі, экономикалық тұрақсыздық немесе инвестордың болмауы сияқты себептермен бірқатар жобалар іріктеуден шығарылды. Қалғандары нақты тапшылықты толтыруға бағытталған сапалы портфельді қалыптастырып отыр.
Мысалы, сүт өңдеу саласында Ақмола, Ақтөбе, Алматы, Павлодар облыстары мен Шымкентте жалпы құны 67,6 млрд теңге болатын 10 жоба іске асады. Ал ең ірі инвестор — SolicoGroup жылына 200 мың тонна ірімшік өндіретін зауыт салуды жоспарлап отыр. Құс шаруашылығы саласында 432 млрд теңгелік 23 жоба қолға алынуда. Қант өндірісін ұлғайту мақсатында Алматы мен Жамбыл облыстарында жаңа өндірістер салынады.
Жалпы, «Инвестицияға тапсырыс» — өңірлердің экономикалық тұрақтылығын арттырып, экспортқа бағытталған өндірістерді дамытуға жаңа серпін беретін бастама.
