Заңсыз ойын бизнесі мемлекеттің экономикалық қауіпсіздігіне ауыр қауіп төндіреді. Ол халықтың әл-ауқатына теріс әсер етеді, жастардың болашағын бұзады және әлеуметтік жанжалдарға әкелуі мүмкін. Мұндай құбылыстармен күресу үшін мемлекет заңсыз әрекетті жою және азаматтардың мүдделерін қорғауға бағытталған нақты шаралар қабылдайды.
Заңсыз ойын бизнесі экономикалық теңсіздіктің, жастардың зиянды әдеттерге бейімділігінің және әлеуметтік мәселелердің көрінісі болып табылады. Нәтижесінде көптеген адамдар қаржылық қиындықтарға тап болып, бұл қарызға тәуелділікке және психологиялық жағдайдың нашарлауына әкеледі. Ақырында, бұл тек жеке адамдарға ғана емес, отбасыларға да әсер етіп, әлеуметтік жанжалдар мен қылмыстардың көбеюіне себеп болады.
Сонымен қатар, заңсыз ойын орындары көбінесе басқа қылмыстық әрекеттермен, мысалы, ақшаны жуу және есірткі саудасымен байланысты болып келеді, бұл қоғам үшін қосымша қауіп-қатерлер тудырады. Заңсыз ойын бизнесінің көлеңкелі экономикаға қосқан үлесі мемлекеттік бюджетке салық түсімдерін азайтып, әлеуметтік бағдарламаларды қаржыландыруды қиындататындықтан, азаматтардың әл-ауқатына теріс әсер етеді.
2021 жылы Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Тоқаевтың бұйрығымен Қаржылық мониторинг агенттігі құрылды. Бұл орган экономикалық және қаржылық құқық бұзушылықтарды анықтау, алдын алу және тергеумен айналысады. Агенттіктің негізгі бағыттарының бірі – заңсыз ойын бизнесімен күресу.
Агенттік бұл мәселені шешуге кешенді тәсіл қолданады, оның ішінде операциялық іс-шаралар жүргізу, құқық қорғау органдарымен ынтымақтастық және заңсыз ойын қызметінің салдарын халыққа хабарлау. 2023 жылы департамент 13 қылмыс ашты, ал 2024 жылдың 9 айында 7 қылмыс тіркелді. Олардың 5-і сотқа жіберілген, бұл агенттіктің заңсыз ойын бизнесіне қарсы жүргізген жұмысының тиімділігін көрсетеді.
2023 жылы 13 адам заңсыз ойын бизнесін ұйымдастырғаны үшін сотталды, олардың 10-ы бас бостандығынан айыру түріндегі жазаны, 2024 жылы 13 адам сотталды, олардың 4-і бас бостандығынан айыру жазасын, 9-ы – бас бостандығын шектеу жазасын алды.
Осы кезеңде 18 ойын автоматы, ноутбуктер, компьютерлер, ойын карталары мен фишкалар тәркіленді. Сот шешімдері бойынша компьютерлік техника мемлекет меншігіне беріліп, ойын автоматтары жойылды. Бұл шаралар тек заңсыз әрекеттердің салдарын жоюға ғана емес, сондай-ақ ықтимал құқық бұзушыларға ескерту жасауға да көмектеседі.
Ақпараттық науқандар, семинарлар мен дәрістер өткізу арқылы азаматтардың құмар ойындарға теріс көзқарасын қалыптастыру және жастарды салауатты өмір салтына баулу маңызды.
Заңсыз ойын бизнесімен күресу – мемлекеттің экономикалық және әлеуметтік тұрақтылығын қамтамасыз етудегі маңызды міндет. Мемлекеттік органдардың іс-әрекеттерінің нәтижелері осы саладағы қылмыстық белсенділіктің азайғанын көрсетеді. Дегенмен, бұл мәселені толық шешу үшін қоғамда ақпараттық-түсіндіру жұмыстарын жүргізу және жастардың білім деңгейін арттыру қажет.
Тек мемлекет, қоғам және білім беру мекемелерінің бірлескен күш-жігерімен ғана заңсыз ойын бизнесінің әсерінен таза және тұрақты орта құрып, азаматтардың әл-ауқатын жақсартуға болады.
