Қазақстанның әскери доктринасы – Қарулы Күштерді дамытудың принциптері мен бағыттарын айқындайтын негізгі стратегиялық құжат. Қазақстанның әскери доктринасының негізгі принциптеріне:
Бейбіт келісім. Қазақстан шабуыл жасамау және қақтығыстарды дипломатиялық жолмен шешу саясатын ұстанады.
Ынтымақтастық және серіктестік. Қарулы күштер өзара тиімділік пен аймақтың қауіпсіздігін нығайтуға негізделген халықаралық әскери ынтымақтастық пен стратегиялық әріптестікті белсенді түрде дамытуда.
Кәсібилік пен заманауи тактика. Қазақстан өз әскери қызметкерлерінің жоғары кәсіби деңгейін қамтамасыз етуге және тапсырмаларды тиімді орындау үшін заманауи қару-жарақ пен техниканы пайдалануға ұмтылады.
Стратегиялық бағыттар бойынша әскерлердің (күштердің), қару-жарақтың, әскери техниканың және материалдық резервтердің қажетті кешенін құру есебінен мемлекеттің әскери ұйымының құрлықтағы, әуе күштері мен әскери-теңіз күштері құрамдарының жауынгерлік әлеуеті артты. Қарулы Күштерде әскерлердегі ақпараттық-психологиялық және бағдарламалық-аппараттық (кибер) ықпалға қарсы іс-қимылды ұйымдастыру үшін бөлімшелер құрылды.
Заманауи белсенді қорғаныс жүйесін жасақтауға бағытталған техникалық және кадрлық әлеуетті дамыту бойынша жүйелі жұмыстар жүргізілуде. Аумақтық қорғаныс жүйесін әскери қауіпсіздікті және мемлекеттік қорғанысты қамтамасыз етудің жалпы жүйесіне интеграциялау шеңберінде Қарулы Күштер құрамында аумақтық қорғанысты басқару органы құрылды.
Әскерлердің ұтқырлығын арттыру және әскери қауіпсіздікке төнетін заманауи қатерлерге пара-пара ден қою мақсатында Қазақстан Республикасы Ұлттық ұланының құрылымын жетілдіру, құрамын нығайту және инфрақұрылымын дамыту бойынша шаралар дәйекті және жүйелі қабылдануда.
Дағдарыс жағдайларындағы мәселелерді шешу мен ішкі қарулы қақтығыстарды басу үшін, соның ішінде төтенше әлеуметтік жағдайлардың, төтенше және соғыс жағдайының құқықтық режимдерін қамтамасыз ету кезінде әскерилерді қолданудың жаңа нысандары мен әрекет ету әдістері енгізілуде. Осыған байланысты Қазақстанның Орталық Азияда, әсіресе, өзінің әскери доктринасын дамыту тұрғысында тарихи жетекші орынға ие екенін атап өткен жөн. Еліміз 1993 жылдың өзінде-ақ тәуелсіздіктің алғашқы кезеңінде әскери доктринасының алғашқы нұсқасын ұсынды. Содан бері бүгінгі күнге дейін бірнеше жаңартулар болды, олардың соңғысы (2022 жылы енгізілген өзгерістерді есептемегенде) – 2017 жылдың қыркүйегінде құжаттың бесінші басылымы шықты.
2022 жылдың маусымында жаңа басылым шыққанға дейін Қорғаныс министрлігі мен басқа да мемлекеттік органдар 24 маусымға дейін қарауға болатын түзетулерін ұсынды. Осыдан кейін құжат пысықталып, күзде президенттің қарауына жіберілді.
Қазақстандық БАҚ бұған дейін жаңа доктринаның алдыңғы 2017 жылғы нұсқасымен салыстырғанда түбегейлі өзгертілетінін мәлімдеген болатын. Дегенмен, кейбір жаңашылдықтарға қарамастан, құжаттың қазан айындағы нұсқасында алдыңғы басылымның негізгі ережелері сақталған. Құқықтық тұрғыдан алғанда, бұл – қазіргі жағдайды ескере отырып, қазан айында Президент бекіткен түзетулері бар доктринаның жаңартылған нұсқасы ғана еді. Құжаттың мазмұны да қорғаныс мәселелеріне «жаңа көзқарасты» білдірмейді, керісінше, салыстырмалы түрде шамалы өзгерістермен жаңа шындықтарға бейімделуді білдіреді.
Өзгерістерге қарамастан, құжат құрылымы айқынырақ және көрнекі болды. Доктрина қорғаныс сипатында қалады және Қазақстанның бейбітшілік сүйгіш ұстанымына ерекше мән береді. Ол басқа мемлекеттерді әлеуетті қарсылас ретінде қарастырмайды, сонымен қатар елдің қарулану жарысына қатысуын жоққа шығарады.
