Биыл елімізде тұрмыстық зорлық-зомбылықпен күрес механизмдері айтарлықтай күшейтілді. 1 шілдеден бастап полиция тұрмыстық құқық бұзушылықтарды тіркеудің арызданудан анықтау сипатына көшті. Бұл жаңашылдық жәбірленушінің арызынсыз тиісті істерді қозғауға мүмкіндік береді. Бұған дейін жәбірленушілердің 60%-ы арызданудан бас тартқан болса, қазіргі уақытта 94% жағдайда тұрмыстық зорлық-зомбылық жасағандар жауапқа тартылуда.
Тұрмыстық зорлық-зомбылық жасағаны үшін жауапқа тартылғандардың саны 3 есеге, яғни 13 мыңнан 35 мыңға дейін өскен. Бұл шаралардың нәтижесінде, қорғау нұсқамалары да 62%-ға, 51 мыңнан 82 мыңға дейін көбейген. Бұл тұрмыстық зорлық-зомбылық victims-терін қорғаудағы тиімділікті көрсетеді.
Сонымен қатар, тараптардың қайта татуласу мүмкіндігі алынып тасталды. Бұған дейін тұрмыстық зорлық-зомбылыққа қатысты материалдардың жартысы татуласу арқылы сотта тоқтатылатын, бұл агрессордың немесе туыстарының көндіру немесе қысым көрсету нәтижесінде болатын. Енді, 1 шілдеден бастап, тек бір рет, сот арқылы татуласуға рұқсат берілді. Бұл өзгеріс жәбірленушілердің құқықтарын қорғау мақсатында қабылданған.
ҚР Президентінің Жарлығына сәйкес тұрмыстық зорлық-зомбылыққа қарсы күрес жөніндегі мамандандырылған бөлімшелерді құру шаралары жүргізілуде. Бұл бөлімшелер жәбірленушілерге кәсіби көмек көрсету және құқық қорғау органдарының жұмыстарын үйлестіру үшін маңызды рөл атқарады. Мамандандырылған бөлімшелердің жұмысы полиция қызметкерлерінің кәсіби біліктілігін арттыру, сондай-ақ, қоғамда зорлық-зомбылыққа қарсы мәдениетті қалыптастыру мақсатында жүргізілуде.
Бұдан бөлек, нашақорлыққа және есірткі бизнесіне қарсы күрестің 2023-2025 жылдарға арналған кешенді жоспары қабылданды. Жоспар аясында қарасора өсірілетін алқаптарға ғарыштық мониторинг жүргізілді, нәтижесінде 265 есірткі плантациясы анықталды.
Еуразиялық экономикалық комиссияға есірткі өндірісінде қолданылатын 14 жаңа затты бақылаудағы тауарлар тізіміне енгізу туралы ұсыныстар жіберілді. «Арна» операциясы барысында 2,5 тоннадан астам есірткі, атап айтқанда, 1 тоннадан астам «синтетика» және «опиоид» тәркіленді.
Жоспар аясында ІІМ-нің аумақтық бөлімшелеріне қажетті аппараттық-бағдарламалық кешендер, сондай-ақ ӘМ-нің сот сараптама орталықтары үшін зертханалық жабдықтар мен шекаралық бақылауды күшейту үшін тексеру құрал-жабдықтары сатып алынуда. Бұл шаралар құқық қорғау органдарының жұмысының тиімділігін арттыруға және азаматтардың қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған.
Сондай-ақ, құқық қорғау органдары қоғамда тұрмыстық зорлық-зомбылық мәселелерін талқылау үшін түрлі ақпараттық науқандар ұйымдастыруды қолға алуда. Халық арасында құқықтарын түсіндіру, зорлық-зомбылықтың алдын алу және жәбірленушілерге көмектесу мақсатында семинарлар мен тренингтер өткізіледі. Бұл шаралар қоғамда зорлық-зомбылыққа төзбеушілікті қалыптастыруға және жәбірленушілерге қажетті көмек көрсетуге бағытталған.
Қазақстандағы тұрмыстық зорлық-зомбылықпен күрес және нашақорлыққа қарсы шаралар халықтың құқықтарын қорғауда маңызды рөл атқарады. Мемлекеттің қабылдаған шаралары жәбірленушілерді қорғау, қоғамдағы құқық тәртібін нығайту және азаматтардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында бағытталған. Болашақта осы бағыттағы жұмыстар жалғасын табатын болады, және бұл қоғамда зорлық-зомбылыққа қарсы мәдениетті қалыптастыруға ықпал ететін болады.
