Бүгін Қазақстан Республикасы Үкіметінің кеңейтілген отырысы өтіп, онда елдің алдағы даму бағдары мен саяси жаңғырудың негізгі бағыттары кеңінен талқыланды. Жиын барысында Үкімет мүшелері 2025 жылға дейінгі әлеуметтік-экономикалық даму көрсеткіштері, цифрландыру мен жасанды интеллектіні енгізу, ақша-несие саясаты және инфляцияны төмендету шаралары жөнінде есеп берді. Күн тәртібіне сәйкес, Премьер-министр Олжас Бектенов еліміздің әлеуметтік-экономикалық дамуындағы негізгі индикаторларға тоқталып, Үкіметтің биылғы жоспарларын таныстырды. Ал цифрландыру үдерісі мен жасанды интеллектіні мемлекеттік басқаруға енгізу мәселесі бойынша Премьер-министрдің орынбасары – Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев баяндама жасады. Ұлттық банк төрағасы Тимур Сүлейменов ақша-несие саясатының басымдықтары мен инфляцияны тежеу тетіктерін ортаға салды. Жиын соңында…
Автор: author
Азаматтар, қоғамдық ұйымдар, ғалымдар мен заңгерлер қауымдастығының бірқатар ұсынысы негізінде Қазақстаның жаңа Конституциясының жобасына жаңа маңызды толықтырулар енгізілді. Оларды Конституциялық реформа жөніндегі комиссияның оныншы отырысында Конституциялық Сот төрағасының орынбасары Бақыт Нұрмұханов таныстырды. Ол Комиссияға волонтерлік қызметті конституциялық деңгейде бекіту туралы ұсыныстар түскенін хабарлады. Нәтижесінде, қолданыстағы «Волонтерлік қызмет туралы» Заңды және қоғамның дамуы мен қоршаған ортаны қорғаудағы волонтерліктің маңыздылығын ескере отырып, олар қолдау тапқанын мәлімдеді. «31-баптың 2-тармағында Қазақстан Республикасында ерікті әлеуметтік сақтандыру, әлеуметтік қамсыздандырудың өзге де нысандарын құру, волонтерлік қызмет және қайырымдылықтың ынталандырылатыны жөнінде толықтыру енгізілді», – деді Конституциялық сот төрағасының орынбасары. Ол бұл идеяны іске асыру жаңа Конституция жобасының басқа…
Қазақстанның жаңа Конституциясының жобасына жасанды әрекетсіздіктен, ұзаққа созылған институционалдық дағдарыс сценарийлерінен қорғаудың пәрменді құқықтық тетіктері енгізілген. Бұл туралы Мәжіліс депутаты Мұрат Әбенов Конституциялық реформа жөніндегі комиссияның оныншы отырысында сөйлеген сөзінде мәлімдеді. Атап айтқанда, 46-шы және 62-баптардың бастапқы редакциясы негізгі тағайындауларды қайта келісуден бас тартқан кезде Құрылтайдың таратылуын көздеді, бұл «Күшті Президент – ықпалды Парламент – есеп беретін Үкімет» формуласына сәйкес келмейді. «Қоғамда, әсіресе, әлеуметтік желілерде және сарапшылар ортасында Құрылтайды таратудың негіздері қызу талқыланды. Сондықтан «AMANAT» партиясының фракциясы 46-шы және 62-баптың «Президент таратады» деген тұжырымдамасын «Президент таратуға құқылы» деп өзгертуді ұсынады. Осының нәтижесінде Құрылтайды жасанды түрде тарату және саяси дағдарыс…
Мәжіліс депутаты, «Ақ жол» партиясы фракциясының жетекшісі Азат Перуашев ҚР жаңа Конституциясында меншік нысанын барынша нақтылап бекітуді ұсынды. Ол өз ұсынысын Конституциялық реформа жөніндегі комиссияның оныншы отырысында айтты. Азат Перуашев меншік институтының мәртебесі инвестициялық тартымдылық пен экономиканың оң бизнес-ахуалы үшін маңызды рөл атқаратынын атап өтті. Оның айтуынша, қолданыстағы Конституцияда меншіктің тек екі түрі қарастырылған: мемлекеттік және жеке меншік. Сонымен бірге қазіргі экономистер кем дегенде меншікті 5-6 түріге бөледі. «Финляндия, Литва, Латвия, Әзірбайжан және басқа елдердің конституцияларында мемлекеттік және жеке меншікпен қатар муниципалдық нысан көрсетілген. Қытай, Бразилия, Үндістан конституцияларында бұған ұжымдық немесе кооперативтік меншік қосылған. Кейбір елдерде жария меншік, яғни…
Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясы жобасын талқылау және түсіндіру мақсатында Шымкент қаласындағы «Болашақ» колледжінде талқылау жиыны өтті. Іс-шараға оқу орнының оқытушылары мен магистрлер қатысып, еліміздің саяси жүйесін кешенді жаңғыртудағы негізгі басымдықтар жөнінде мазмұнды баяндамалар жасады. Жиын барысында заң ғылымдарының магистрі Аяулым Төленбекова жаңа Конституция жобасының маңыздылығына тоқталып, бұл құжат Қазақстанның болашаққа бағытталған стратегиялық даму бағытын құқықтық тұрғыда бекітетінін атап өтті. Оның айтуынша, Ата Заң жобасы отбасы мен неке секілді дәстүрлі құндылықтарды қорғауға, ұлттық бірлікті сақтауға, сондай-ақ азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын тең дәрежеде қамтамасыз етуге бағытталған нақты құқықтық негіз қалыптастырады. – Жаңа Конституция Қазақстанды халықаралық қауымдастық алдында адам құқықтары мен заң…
Шымкент қаласындағы әл-Фараби атындағы қалалық ғылыми-әмбебап кітапхана бүгінде тек кітап пен білімнің ғана емес, қоғамдық ой мен азаматтық пікірдің ашық алаңына айналып келеді. Мұнда әдеби-мәдени іс-шаралармен қатар, ел өміріндегі өзекті мәселелер кеңінен талқыланып, қоғамдық сананы қалыптастыруға бағытталған бастамалар жүзеге асуда. Осы бағыттағы маңызды шаралардың бірі ретінде кітапхана қабырғасында Қазақстан Республикасының Жаңа Конституциясының жобасын талқылауға арналған келелі кеңес өтті. Жиынға кітапхана ұжымы қатысып, ел болашағын айқындайтын басты құжатқа қатысты өз ой-пікірлерін ортаға салды. Руханият ордасында өткен басқосуда айтылған әрбір пікірдің салмағы бөлек болды. Мемлекет тағдыры мен ұлттың ертеңі сөз болған жиында кітапханашылардың азаматтық ұстанымы айқын көрінді. Кітапхана директоры Анар Жаппарқұлова…
Ата Заңның жаңартылған редакциясында мемлекет дамуының іргелі бағыттарын айқындайтын мызғымас қағидаттар мен құндылықтар нақты белгіленген. Соның ішінде адам құқықтары мен бостандықтарын сақтау мәселесі басты басымдық ретінде айқындалды. Жаңа Конституцияда адам, оның өмірі, құқықтары мен еркіндіктері ең жоғары құндылық деп танылып, бұл ұстаным конституциялық деңгейде бекітілді. Мемлекет азаматтардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғауды өзінің негізгі міндеттерінің бірі ретінде қарастырады. Осы арқылы құқықтық мемлекет қағидаттары нығайып, әділетті әрі ашық қоғам құруға берік негіз қаланады. Конституцияның жаңа редакциясында азаматтардың жеке бас бостандығы, ар-намысы мен қадір-қасиетін қорғау, заң алдындағы теңдік, сондай-ақ құқықтық кепілдіктердің сақталуы ерекше мәнге ие. Бұл нормалар құқық қолдану тәжірибесінде азаматтардың…
Жаңартылған Ата Заңда мемлекеттің дамуына бағытталған мызғымас қағидаттар мен негізгі құндылықтар айқындалған. Солардың бірі әрі бірегейі – егемендік пен тәуелсіздікті қорғау мәселесі. Конституцияның жаңа редакциясында Қазақстан Республикасының мемлекеттік егемендігі, аумақтық тұтастығы мен тәуелсіздігі ең жоғары конституциялық құндылықтар ретінде бекітілген. Бұл қағидаттар мемлекеттің ішкі және сыртқы саясатының берік құқықтық негізін қалыптастырып, ұлттық қауіпсіздікті қамтамасыз етуге бағытталған. Ата Заңда еліміздің тәуелсіздігін нығайту, мемлекеттік биліктің тұтастығын сақтау және конституциялық құрылымды қорғау мемлекеттің басты міндеттері ретінде белгіленеді. Егемендікті қорғау қағидаты ұлттық мүдделерді басшылыққа ала отырып, елдің тұрақты дамуы мен қоғамдық келісімді қамтамасыз етуге қызмет етеді. 2026 жылғы конституциялық реформа Қазақстан Республикасының тәуелсіздігін сақтауға…
Жаңа Конституция жобасында Қазақстан халқының мүддесін білдіретін жоғары консультативтік орган – Халық Кеңесін құру қарастырылған. Халық Кеңесінің негізгі міндеті – қоғамдық келісімді нығайту, ұлттық бірлікті күшейту, жалпыұлттық құндылықтарды ілгерілету және ішкі саясаттың негізгі бағыттары бойынша ұсыныстар әзірлеу. Сонымен қатар Кеңес Құрылтайға заң жобаларын енгізуге және жалпыхалықтық референдум өткізу туралы бастама көтеруге құқылы. Бұл норма халықтың ел басқару ісіне қатысу мүмкіндігін кеңейтіп, қоғамдық диалогты жаңа деңгейге көтереді.
Қазақстан Республикасында 2026 жылға жоспарланған конституциялық реформа аясында Ата Заңның жаңа жобасы ұсынылды. Құжат елдің құқықтық жүйесін жаңғыртуға, мемлекеттік басқаруды жетілдіруге және қоғам дамуының заманауи талаптарына сай құқықтық негіз қалыптастыруға бағытталған. Жаңа Конституция жобасында білім мен ғылым, мәдениет пен инновациялар мемлекеттің негізгі басымдықтары ретінде айқындалды. Бұл бағыттар адами капиталды дамытуға және елдің зияткерлік әлеуетін нығайтуға негіз болады. Сонымен қатар, реформаның маңызды жаңалықтарының бірі – цифрландыру саласын конституциялық деңгейде бекіту. Алғаш рет азаматтардың цифрлық ортадағы құқықтарын қорғауға қатысты нормалар енгізіліп, дербес деректердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету мен заманауи технологияларды пайдалану кезіндегі құқықтық тетіктер айқындалды. Жалпы алғанда, жаңа Ата Заң қоғам мен…